Eerder hebben wij een nieuwsitem geschreven, waarin wij het verschil uitleggen tussen de termen vintage, retro en antiek. Nu de zomervakantie op zijn einde loopt en men weer vanuit het zuiden van Europa huiswaarts keert, rijst er een nieuwe vraag wat met dit eerdere nieuwsitem van doen heeft. Met name in Frankrijk zie je namelijk om de haverklap de term ‘brocante’ staan. Ook in Italië zie je deze term steeds meer opduiken. Maar wat is brocante precies en hoe verhoudt zich dit tot de termen vintage, retro en antiek?

Wat betekent brocante?

Als we ons puur op de betekenis van het woord brocante richten, betekent dit volgens de Van Dale: ’tweedehands goederen of curiosa’.

 

bro·cante (v) (zelfstandig naamwoord)
1
(handel in) tweedehands goederen, curiosa

 

Brocante is ontleend aan de Franse taal en wordt zonder de ‘e’ op het einde uitgesproken. In het Frans is de betekenis ervan nagenoeg hetzelfde, namelijk: ‘(verkoop van) rommel, rariteiten, tweedehands goederen’. Volgens het Etymologisch Woordenboek van het Nederlands is het Franse woord afgeleid van het werkwoord brocanter, dat ‘verkopen van curiosa, tweedehandsgoederen’ betekent. De verdere herkomst ervan is onzeker. Het meest waarschijnlijk is een samenhang met het Engelse woord broker, dat staat voor: ‘lommerdhouder, pandjesbaas, verkoper van tweedehands waren’.

Kortom, brocante is tweedehands waar of curiosa, waarbij curiosa naar onze mening een belangrijke toevoeging is. Curiosa betekent volgens de Van Dale namelijk: ‘iets zeldzaams’. Niet alle tweedehands spullen worden tenslotte tot brocante gerekend. Daarom is de zeldzaamheid ervan ons inziens een belangrijk criterium.

 

cu·ri·o·sum (hetomeervoud: curiosa)
1
iets zeldzaams

 

In Frankrijk wordt het woord brocante ook gebruikt voor ‘rommelmarkt of vlooienmarkt’.

 

Hoe herken je brocante?

Brocante wordt vaak aan een landelijke stijl of sfeer gekoppeld. Het valt onder de noemers ‘stijlvol, romantisch en huiselijk’. Een algemeen kenmerk van een brocante item is het doorleefde karakter ervan. Zo bladdert de verf wat af, is het object her en der versleten of ziet het er zelfs verweerd uit. Het is duidelijk dat het object is gebruikt.

Eerder hebben we geschreven dat retro-items zijn gebaseerd op de stijl van vintage-items uit de jaren ’60 en ’70. Deze items worden opnieuw geproduceerd met dezelfde kenmerkende elementen uit die tijd. In de brocante wereld bestaat dit ook. Dit wordt omschreven als ‘oude’ en ‘nieuwe brocante‘.

Zo hebben dit soort brocante wel een doorleefde uitstraling, maar zijn ze alles behalve oud. Sterker nog, deze items liggen nieuw in de winkel, waarbij bijvoorbeeld de verf er in de fabriek is afgeschuurd om de gewenste uitstraling te bereiken.

 

Waar wordt brocante ingedeeld?

Als we verder zoeken naar de betekenis van brocante vinden we in het Etymologisch Woordenboek van het Nederlands tevens de omschrijving ‘semi-antieke spullen’. Dit omschrijft volgens ons precies hoe brocante zich verhoudt tot vintage, retro en antiek. Brocante zijn oude voorwerpen die niet waardevol genoeg zijn om voor echt antiek door te kunnen gaan, oftewel ‘net-geen-antiek’. Zoals we weten valt een item onder de noemer antiek als dit minstens 100 jaar oud is, met specifieke stijlkenmerken gekoppeld aan een stijlperiode en bovendien handgemaakt. Deze “regels” worden voor brocante niet gehanteerd.

Waar (forse) beschadigingen bij antieke en vintage goederen meestal gerestaureerd worden, blijft dit bij brocante zichtbaar. Sterker nog, dat is waar zij hun waarde aan ontlenen. Maar zijn deze spullen überhaupt dan wel waardevol? Zeker! Er zijn zeer veel brocante-liefhebbers. Deze liefhebbers zien de spullen dan ook niet als “rommel”, maar hechten veel waarde aan het doorleefde uiterlijk.

 

Aanbevolen artikelen